Theo kết luận của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực, trong giai đoạn được kiểm tra, VIB Huế đã phát sinh nhiều sai sót trong hoạt động cho vay, phản ánh những hạn chế trong công tác quản trị rủi ro và tuân thủ quy định nội bộ.
Thẩm định tín dụng còn hình thức, thiếu cơ sở đánh giá thực chất
Cơ quan thanh tra cho biết, một số hồ sơ cấp tín dụng chưa thực hiện đầy đủ việc đánh giá năng lực tài chính của khách hàng. Thông tin, số liệu phục vụ thẩm định chưa đảm bảo độ tin cậy, thiếu căn cứ xác minh rõ ràng.
Đáng chú ý, có trường hợp ngân hàng thực hiện cấp hoặc điều chỉnh hạn mức tín dụng chưa phù hợp với quy mô và hiệu quả hoạt động kinh doanh thực tế của khách hàng. Một số hồ sơ cũng chưa chứng minh đầy đủ nguồn vốn tự có – yếu tố quan trọng để xác định khả năng trả nợ và mức độ rủi ro.
Những thiếu sót này tiềm ẩn nguy cơ đánh giá sai khả năng tài chính, dẫn đến cấp tín dụng không phù hợp.
Lỏng lẻo trong kiểm tra, giám sát sử dụng vốn vay
Bên cạnh khâu thẩm định, công tác kiểm tra sau cho vay tại VIB Huế cũng được xác định còn nhiều hạn chế.
Cụ thể, một số khoản vay thiếu hồ sơ, chứng từ chứng minh mục đích sử dụng vốn. Việc kiểm tra thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh của khách hàng chưa được thực hiện đầy đủ hoặc mang tính hình thức.
Ngoài ra, hồ sơ kiểm tra định kỳ chưa được lưu trữ đầy đủ, thiếu các tài liệu chứng minh quá trình giám sát dòng tiền sau giải ngân.
Theo đánh giá của cơ quan thanh tra, đây là lỗ hổng đáng chú ý, bởi việc không kiểm soát chặt chẽ dòng vốn có thể dẫn đến tình trạng sử dụng sai mục đích, làm gia tăng rủi ro nợ xấu.
Sai sót trong định giá và quản lý tài sản bảo đảm
Ở khía cạnh tài sản bảo đảm, cơ quan thanh tra ghi nhận một số tồn tại liên quan đến việc định giá và hoàn thiện hồ sơ thế chấp.
Một số tài sản là quyền sử dụng đất được định giá chưa tuân thủ đúng nguyên tắc quy định, trong đó có trường hợp áp dụng giá thị trường thay vì khung giá theo quy định của Nhà nước.
Bên cạnh đó, hồ sơ pháp lý liên quan đến tài sản bảo đảm tại một số khoản vay chưa được hoàn thiện đầy đủ, tiềm ẩn rủi ro trong trường hợp xử lý tài sản để thu hồi nợ.
Công tác xử lý nợ xấu còn thiếu chặt chẽ
Đối với hoạt động xử lý nợ xấu, dù về cơ bản VIB Huế đã thực hiện theo quy trình, tuy nhiên vẫn còn tồn tại một số thiếu sót về hồ sơ.
Cụ thể, một số trường hợp chưa có đầy đủ biên bản làm việc với khách hàng, thiếu phân tích nguyên nhân phát sinh nợ quá hạn hoặc chưa cập nhật đầy đủ thông tin về thời điểm xử lý.
Việc thiếu chặt chẽ trong hồ sơ xử lý nợ có thể ảnh hưởng đến hiệu quả thu hồi và tính minh bạch trong quản lý rủi ro tín dụng.
Yêu cầu khắc phục và siết chặt quản trị rủi ro
Trước những tồn tại nêu trên, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước đã đưa ra nhiều kiến nghị đối với VIB và Chi nhánh Huế nhằm chấn chỉnh hoạt động. Các yêu cầu tập trung vào việc:
• Rà soát, khắc phục các sai sót trong hồ sơ tín dụng
• Nâng cao chất lượng thẩm định khách hàng
• Tăng cường kiểm tra, giám sát sau cho vay
• Hoàn thiện hồ sơ pháp lý tài sản bảo đảm
• Siết chặt quy trình quản trị rủi ro
Việc thực hiện nghiêm túc các kiến nghị này được đánh giá là cần thiết nhằm đảm bảo hoạt động tín dụng an toàn, minh bạch và tuân thủ đúng quy định pháp luật.
Góc nhìn: Cảnh báo về kỷ luật tín dụng tại chi nhánh
Kết luận thanh tra tại VIB Huế cho thấy những tồn tại không mang tính cá biệt trong ngành ngân hàng, đặc biệt ở cấp chi nhánh, nơi trực tiếp triển khai hoạt động cho vay.
Trong bối cảnh tín dụng tiếp tục tăng trưởng và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, việc buông lỏng một số khâu kiểm soát có thể dẫn đến rủi ro tích tụ theo thời gian.
Do đó, việc tăng cường kỷ luật nội bộ, nâng cao chất lượng kiểm soát và tuân thủ quy trình là yếu tố then chốt nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.
